Pielgrzymka

Agata Dudzik
2016-05-15

Świat pielgrzymuje

Droga do Boga, sposób na poznanie siebie, odpowiedź na wołanie ducha, podróż dziękczynna, pokutna albo w intencji – pielgrzymka, niezależnie od dającej jej początek motywacji, jest zawsze wyzwaniem. Trudy, jakie z sobą niesie, stanowią okazję do autoanalizy lub pogłębienia wiary, bądź też pretekst do zmiany. Stawienie im czoła jednym przywraca poczucie sprawczości i kontroli nad swoim życiem, innym zaś doznanie Bożej łaski i opieki. Współczesny pielgrzym to niekoniecznie człowiek głębokiej wiary – spora część wędrujących do świętych miejsc to ci, którzy najzwyczajniej wychodzą naprzeciw swoim fizycznym ograniczeniom. Droga stanowi dla nich sprawdzian swoich możliwości. Ponieważ jednak pokonywanie słabości ciała przeważnie ożywia także ducha, turystyczno-sportowe wyzwania nierzadko nabierają zupełnie nieoczekiwanego charakteru.

Dziennik „The Guardian” podaje, że w 1985 roku certyfikat ukończenia pieszej pielgrzymki do Santiago de Compostela otrzymało niespełna 2,5 tysiąca ludzi, natomiast w roku 2010 ponad 270 tysięcy. Historia tego dokumentu, znanego pod nazwą „la autentica”, dowodzi rosnącej popularności Drogi św. Jakuba, a w szerszej perspektywie – wzrostu zainteresowania pielgrzymowaniem jako takim. Świadomość, iż w każdej chwili, pod każdą szerokością geograficzną ludzie podporządkowują swoje życie wędrówce ku świętości, by z niej zaczerpnąć – bądź w nią uwierzyć – otwiera oczy na jednoczący nas zew dobrego życia, który wyrasta ponad prostą wolę przetrwania. Zgoda na to, iż być żywym oznacza być w drodze, poszukiwać, podążać do celu, jest wspólna dla wielu, niezależnie od wyznawanej religii i praktykowanej tradycji.

W istocie, pielgrzymuje cały świat. Przez pustynie, wzdłuż rzek, w poprzek rozległych dolin i ponad skalistymi urwiskami w pocie czoła poruszają się niestrudzeni wędrowcy. Indie mają swoją Kumbh Melę, olbrzymią masową pielgrzymkę wyznawców hinduizmu nad brzegi świętego Gangesu oraz rzek Yamuny, Godavari i Shipry. Rytualna kąpiel ma przywracać stan łaski, oczyszczać ciało i ducha. Kumbh Mela celebrowana jest cyklicznie w czterech, tradycyjnie uznawanych za uświęcone przez Wisznu, miastach. Wędrówkę do świętych rzek podejmuje coraz większa liczba wiernych. Ciężko o oficjalne szacunki (masowe imprezy w Indiach oznaczają dosłownie nieprzebrane ilości ludzi), ale podaje się, że Kumbh Mela w Allahabadzie w 2013 roku w ciągu dwóch miesięcy zgromadziła nad Gangesem około 120 milionów uczestników.

Inna potężna pielgrzymka to oczywiście muzułmański hadżdż, czyli droga do świątyni Al-Kaba w Mekce. Pobożny wyznawca islamu powinien udać się do Mekki przynajmniej raz w życiu, o ile pozwalają mu na to zdrowie i środki finansowe. Obowiązek ten ciąży wyłącznie na mężczyznach. Olbrzymie, doroczne zgromadzenie odzianych na biało wiernych należy do największych na świecie masowych spotkań. Do Mekki udaje się coraz więcej muzułmanów (udział w pielgrzymce zarezerwowany jest wyłącznie dla przedstawicieli tego wyznania), a największy do tej pory hadżdż odbył się w 2012 roku, kiedy do świątyni Al-Kaba przybyły ponad 3 miliony ludzi.

Święta góra Kajlas (Kailash) w Tybecie jest miejscem wyjątkowym zarówno dla wyznawców hinduizmu, jak i buddyzmu, dżinizmu i buddyzmu bon. Co roku do jej podnóża docierają tysiące ludzi, by odbyć pielgrzymkę polegającą na okrążeniu świętego szczytu. Droga ta jest bardzo wymagająca, z uwagi na wysokość (pieszy szlak zaczyna się na poziomie 4600 m n.p.m., i prowadzi przez przełęcz prawie 1000 m wyżej) i długość (52 km). Niezrażeni trudami wędrówki pielgrzymi pokonują tę trasę nawet w jeden dzień. U podnóża góry swoje źródło mają potężne azjatyckie rzeki: Indus, Satledź (dopływ Indusu), Brahmaputra i Karnali (dopływ Gangesu). Kajlas traktowana jest jako miejsce święte – wspinaczka na jej szczyt jest zabroniona przez chińskie władze, a przez przedstawicieli czterech wymienionych wyznań postrzegana jako grzech. Dla Tybetańczyków pielgrzymowanie oznacza przejście od stanu ignorancji do duchowego oświecenia.

Do najważniejszych pielgrzymkowych destynacji w religii chrześcijańskiej należą m.in. Ziemia Święta obejmująca obszary dzisiejszej Palestyny, Izraela, Libanu, Syrii i Jordanii, Bazylika Naszej Pani z Guadalupe w Meksyku, Bazylika Matki Bożej z Aparecidy w Brazylii, francuskie Sanktuarium Matki Bożej w Lourdes i Bazylika św. Teresy w Lisieux, włoskie: Bazylika św. Piotra w Watykanie, Padwa, Asyż i Loreto, portugalskie Sanktuarium Matki Bożej Fatimskiej, hiszpańska katedra w Santiago de Compostela, a w Polsce przede wszystkim Sanktuarium Matki Bożej Częstochowskiej na Jasnej Górze oraz Sanktuarium Miłosierdzia Bożego w krakowskich Łagiewnikach.

Liczebność pielgrzymów na całym świecie wzrasta. Można w tym wypadku wskazywać na wciąż powiększającą się populację, szczególnie w krajach azjatyckich i w południowej Ameryce. Z drugiej strony laicyzująca się Europa także pielgrzymuje, co pokazują liczby wędrujących co roku szlakiem wiodącym do Composteli. Droga św. Jakuba nabrała mocno symbolicznego charakteru także dzięki silnej obecności w popkulturze. Debiutancka powieść Paulo Coelho pt. „Pielgrzym”, niezależnie od jej artystycznych walorów, stając się literackim bestsellerem, przyczyniła się do popularyzacji Camino de Santiago na całym świecie. Hiszpański film „Droga życia” z 2010 roku dzięki hollywoodzkiej obsadzie także wzmocnił wizję szlaku do katedry św. Jakuba, jako sposobu na duchową odnowę.

Każdy może być pielgrzymem. Z perspektywy drogi życia – każdy pielgrzymem jest. Angielski pisarz Hilaire Belloc w eseju z 1904 roku poświęconemu pielgrzymowaniu napisał: „Wielkości, głębi i wagi świata doświadczą tylko wędrowcy”.


Wiecej artykułów
w tej kategorii
Miłość i otwartość
Katarzyna Chęcińska
Nie tylko pieszo
Katarzyna Chęcińska
Ecclesia
Dopisz się do newslettera
zapisz się

Czytaj dalej

Pielgrzymka

Miłość i otwartość

Pielgrzymka Ojca Świętego do Polski przebiega pod znakiem miłości i otwartości na bliźniego. W wielu miejscach, w homiliach i krótkich wypowiedziach, papież podkreśla miłosierne oblicze Boga oraz potrzebę pielęgnowania tego oblicza we własnych poczynaniach.

Pielgrzymka

Kazanie papieża Franciszka na Jasnej Górze

Piccolo, vicino, concreto – Bóg jest „mały, bliski, konkretny”, mówił papież Franciszek na Jasnej Górze, w trakcie uroczystej Mszy Świętej z okazji 1050. Rocznicy Chrztu Polski. Na dzisiejsze czytanie wybrano fragment Ewangelii św. Jana, w którym Chrystus przemienia wodę w wino podczas wesela w Kanie Galilejskiej.

Pielgrzymka

Świat pielgrzymuje

Świadomość, iż w każdej chwili, pod każdą szerokością geograficzną ludzie podporządkowują swoje życie wędrówce ku świętości, by z niej zaczerpnąć – bądź w nią uwierzyć – otwiera oczy na jednoczący nas zew dobrego życia, który wyrasta ponad prostą wolę przetrwania.